:~$ newsletter --subscribe
cat ~/artykuly/programowanie/instrukcja-wyboru-switch-w-c.md

Instrukcja wyboru SWITCH w C++

Instrukcja wyboru Switch w C++ jak i każdym innym języku programowania, to tak naprawdę zagnieżdżone If’y. Ogólna składnia tego elementu nie jest zbyt skomplikowana, a wygląda mniej więcej tak:

cpp
switch(operator_sterujacy) //operator sterujący czyli jakaś zmienna zawierająca liczbę np. typu int
{
    case wartosc_1:
        instrukcja1;
    break;
    case wartosc_2:
        instrukcja2;
    break;
    case wartosc_3:
        instrukcja3;
    break;
    default:
        instrukcja4;
    break;
}
cpp
switch(operator_sterujacy) //operator sterujący czyli jakaś zmienna zawierająca liczbę np. typu int
{
    case wartosc_1:
        instrukcja1; //brak break - wykonanie przechodzi dalej (fall-through)
    case wartosc_2:
        instrukcja2;
    break;
    case wartosc_3:
        instrukcja3;
    break;
    default:
        instrukcja4;
    break;
}

Wyróżnić tutaj należy słowo kluczowe Break, które jak sama nazwa wskazuje po prostu przerywa wykonywanie danej instrukcji, kolokwialnie mówiąc – przerywa dalsze wykonywanie Switch’a oraz słowo kluczowe Default, które zostało tutaj użyte jako warunek i oznacza po prostu „domyślnie”, należy to rozumieć w ten sposób, iż kod umieszczony za tym warunkiem zostanie wykonany wtedy i tylko wtedy kiedy zmienna operująca będzie miała inną wartość od podanych wyżej innych warunków logicznych. Oczywiście użycie słowa Default w instrukcji Switch jest opcjonalne.

Przykładowy program wykorzystujący instrukcję SWITCH w języku C++:

cpp
#include <iostream>

using namespace std;

int main() {

    cout << "Podaj swoją ocenę z informatyki:";
    int ocena;
    cin >> ocena;

    switch(ocena)
    {
        case 1:
             cout << "Masz niedostateczny!";
        break;
        case 2:
             cout << "Masz dwóję!";
        break;
        case 3:
             cout << "Trója! - Mogło być lepiej ;)";
        break;
        default:
             cout << "Masz wyżej niż 3! Gratuluję!";
        break;
    }

    return 0;
}

Fall-through: brak break to nie zawsze błąd

Skoro brak break powoduje „przelecenie” do kolejnego case (ang. fall-through), można to wykorzystać ŚWIADOMIE, gdy kilka wartości ma dawać ten sam efekt:

cpp
switch (dzien) {
    case 6:              // sobota - celowo bez break...
    case 7:              // ...wpada tutaj
        cout << "Weekend!";
        break;
    default:
        cout << "Dzien roboczy";
}

Problem w tym, że NIEZAMIERZONY brak break wygląda identycznie i jest jednym z klasycznych błędów w C++. Od C++17 zamiar można zadeklarować atrybutem [[fallthrough]];, a kompilator z włączonymi ostrzeżeniami (-Wall) wytknie podejrzane przypadki.

Czego switch nie potrafi

Instrukcja switch porównuje wartości CAŁKOWITE znane w czasie kompilacji. Stąd trzy ograniczenia, o które często pytacie:

  • Brak stringów – switch (nazwa) dla std::string się nie skompiluje. Napisy porównujemy drabinką if-else albo mapą.
  • Brak zakresów i warunków – nie napiszemy case wiek > 18. Zakresy to domena if-else.
  • Etykiety muszą być stałe – case x: ze zmienną x nie przejdzie, działa case 5:, stała constexpr albo wartość enum.

Najlepiej switch współgra właśnie z typami wyliczeniowymi enum: kompilator ostrzeże, gdy zapomnimy obsłużyć którejś wartości, czego drabinka if-else nigdy za nas nie sprawdzi.

Switch czy if-else? Krótka odpowiedź

Gdy sprawdzamy JEDNĄ zmienną przeciwko liście konkretnych wartości (opcje menu, kody statusów, wartości enum), switch jest czytelniejszy i trudniej w nim o pominięty przypadek. Gdy warunki są złożone, zakresowe albo dotyczą różnych zmiennych, naturalny jest if-else. Analogiczna konstrukcja istnieje też w SQL: opisałem ją we wpisie o instrukcji CASE, do którego odsyłam na wstępie.