Osobiście nie jestem wielkim zwolennikiem używania tablic przechowujących dane typu char ale niestety czasami są one niezbędne i to nie tylko przy rozwiązywaniu różnych zadań programistycznych. Tablica przechowująca znaki ma kilka innych bardzo ciekawych właściwości niż na przykład tablica przechowująca liczby typu int. Przyjrzyjmy się, co dodatkowego można „wycisnąć” z tego elementu języka C++.
Aby zrozumieć działanie tablicy char napiszmy sobie prosty program:
#include <iostream>
using namespace std;
int main() {
char tab[]="Napis";
for(int i = 0;i<5;i++) {
cout << "tab[" << i << "]: " << tab[i] << endl;
}
return 0;
}Po uruchomieniu powyższego programu w oknie konsoli uzyskamy taki rezultat:

Jak widać, kompilator stworzył sześcioelementową tablicę znakową zawierającą znaki 'N’, 'a’, 'p’, 'i’, 's’. Na jej końcu znajduje się znak o kodzie 0 (’\0′), czego nie widać na konsoli, ale możemy to sprawdzić lekko przerabiając powyższy program:
#include <iostream>
using namespace std;
int main() {
char tab[]="Napis";
int i = 0;
while(tab[i] != '\0') {
cout << "tab[" << i << "]: " << tab[i] << endl;
i++;
}
return 0;
}Ten kod również zwróci nam taki sam efekt jak w przypadku z pętlą for.
Należy tutaj zauważyć iż kompilator sam po długości napisu rozpoznaje jak wielka ma być tablica oraz ważne jest żeby pamiętać iż dany wyraz (literał tekstowy) możemy przypisać do tablicy tylko w momencie jej definiowania. Oczywiście wysłanie takiej tablicy do strumienia spowoduje wypisanie kolejnych jej elementów czyli w naszym przypadku znaków char.
Funkcje do pracy z tablicami char (cstring)
Do napisów w tablicach char biblioteka standardowa dostarcza zestaw funkcji z nagłówka <cstring>. Trzy najważniejsze poznajmy na przykładzie:
#include <iostream>
#include <cstring>
using namespace std;
int main() {
char imie[20] = "Jan";
char nazwisko[] = "Kowalski";
cout << strlen(imie) << endl; // 3 - dlugosc BEZ znaku '\0'
char kopia[20];
strcpy(kopia, nazwisko); // kopiowanie napisu
cout << kopia << endl; // Kowalski
if (strcmp(imie, "Jan") == 0) { // porownywanie napisow
cout << "To Jan!" << endl;
}
return 0;
}Zwróćmy uwagę na strcmp: napisów w tablicach char NIE porównujemy operatorem ==, bo porównalibyśmy wtedy adresy tablic, a nie ich zawartość. Funkcja strcmp zwraca 0, gdy napisy są identyczne.
Najczęstszy błąd: przepełnienie bufora
Tablica char ma stały rozmiar ustalony przy definicji. Wpisanie do niej dłuższego napisu (np. przez strcpy albo wczytanie od użytkownika) nadpisze pamięć ZA tablicą. Program może się wysypać, ale bywa gorzej: będzie działał pozornie poprawnie, psując inne dane. To klasyczne przepełnienie bufora (ang. buffer overflow), jedna z najstarszych furtek bezpieczeństwa w historii programowania. Dlatego przy kopiowaniu podajemy limit:
char cel[10];
strncpy(cel, zrodlo, sizeof(cel) - 1); // maks. 9 znakow...
cel[sizeof(cel) - 1] = '\0'; // ...i wlasnoreczny terminatorTablica char czy std::string?
Jak wspomniałem na wstępie, nie jestem wielkim zwolennikiem tablic char, i teraz mogę to uzasadnić pełniej. Typ std::string robi wszystko to samo bez pułapek: sam zarządza rozmiarem, pozwala porównywać przez ==, łączyć przez + i nie grozi przepełnieniem:
#include <string>
string imie = "Jan";
string pelne = imie + " Kowalski"; // laczenie
if (imie == "Jan") { /* ... */ } // porownanie zawartosci
cout << pelne.length(); // dlugoscKiedy więc tablica char jest niezbędna? Przy współpracy z bibliotekami języka C (które oczekują char*), w programowaniu mikrokontrolerów bez biblioteki standardowej oraz w zadaniach szkolnych i rekrutacyjnych, gdzie trzeba pokazać zrozumienie, jak napisy działają „pod maską”. Gdy potrzebujemy char* z gotowego stringa, wystarczy metoda c_str(): imie.c_str().



// brak komentarzy — bądź pierwszy